خواص شفابخش موز

 

bananas yellow peeled fa

 

موز یکی از قدیمی ترین گیاهان کشت شده در دنیا بوده که احتمالاً از یک گونه وحشی مشتق گردیده است. در واقع موز یک گیاه شبه درخت است که می تواند تا ارتفاع 9 متر نیز رشد نماید. این میوه در کتاب های طب سنتی با نام های «موز» و «طلح» نامیده شده است. در این مطلب سعی شده که به معرفی خواص شفابخش موز بپردازیم.


مشخصات درختچه موز:

گیاه موز از گیاهان چند ساله علفی بزرگ است که شبیه درختچه می باشد، ولی ساقه های آن علفی است. برگ های آن بزرگ و نوعا به طول چند متر می رسد که قسمت تحتانی آنها لوله شده و داخل یکدیگر پیچیده و تشکیل یک نوع ساقه کلفت را می دهند که در حقیقت دنباله تحتانی برگ های آن به هم پیچیده است. عرض برگ ها، 30 تا 50 سانتیمتر می باشد و رنگ آنها سبز روشن است. برگ ها به طور گروهی در انتهای تنه برگی گیاه، چتر می زنند و گل آذین گیاه از بین برگ ها ظاهر می شود و میوه آن به شکل خوشه فشرده متشکل از دهها موز در می آید.
ترتیب باردهی موز به این نحو است که پس از هر باردهی برگ ها و ساقه از بین می روند و از قسمت ریشه گیاه یک ساقه جدید متشکل از برگ ها خارج می شود که آن هم پس از میوه دادن به نوبه خود از بین رفته، جای خود را به ساقه دیگری می دهد.
تکثیر موز از طریق پاجوش هایی است که از ریشه آن می زند و هنگامی که این پاجوش ها به ارتفاع 80 سانتیمتر رسیدند، آنها را جدا کرده و با فاصله حدود 3 ـ 2 متر دورتر از بوته مادر یا در مزرعه جدید می کارند.

موز، بومی مناطق گرمسیری جنوب آسیا و جنوب شرقی آسیا است و در جنوب ایران نیز ارقامی از آن کاشته می شود. میوه موز میوه ای است بلند و قوسی که بسته به نوع موز به قطر 12 ـ 3 سانتیمتر و به طول 30 ـ 5 سانتیمتر می رسد. رنگ پوست میوه موز معمولاً سبز مایل به زرد یا زرد است که پس از رسیدن کامل، خالدار قهوه ای می شود. در قسمت داخلی پوست، گوشت سفید شیرین و در بعضی ارقام بسیار معطر و لذیذ واقع است. در میوه موز معمولاً چیزی با عنوان دانه وجود ندارد. معمولاً در حدود 40 درصد از وزن موز را پوست و 60 درصد را گوشت آن تشکیل می دهند.

 

ترکیبات شیمیایی میوه موز:

از لحاظ ترکیبات شیمیایی طبق تحقیقاتی که مؤسسه ملی قلب به عمل آورده در موز دو ماده شیمیایی بسیار مهم به نام های سروتونین و نوراپی نفرین وجود دارند. سروتونین عضلات صاف روده ها را تحریک می کند و نوراپی نفرین برای معالجه برخی از انواع بیماری های قلبی کاربرد دارد.

در جدول زیر میزان برخی مواد مغذی کلیدی موجود در 100 گرم موز را مشاهده می کنید:

 

جدول ارزش غذایی موز برای 100 گرم

کمیت موجود در موز (واحد اندازه گیری)
مقدار
انرژی (کالری( 89
کربوهیدرات (گرم( 23
پروتئین (گرم( 1.1
فیبر (گرم( 2.6
چربی (گرم(  0.3 
ویتامین آ (واحد( 64
ویتامین ب 1 (میکروگرم( 44
ویتامین ب 2 (میکروگرم( 89
ویتامین ب 3 (میلی گرم( 0.7
ویتامین ب 6 (میلی گرم(  0.4
اسید فولیک (میکروگرم)  20 
ویتامین ث (میلی گرم( 9
پتاسیم (میلی گرم( 358
منیزیوم (میلی گرم( 27
فسفر (میلی گرم( 22
کلسیم (میلی گرم( 5
سدیم (میلی گرم( 1
آهن (میلی گرم( 0.3
منگنز (میلی گرم( 0.3
روی (میلی گرم( 0.1
مس (میلی گرم( 0.1
فلوراید (میکروگرم(   2.2
سلنیوم (میکروگرم( 1

 

فواید کلیدی میوه موز:

موز منبع غذایی مطلوب کم چربی و پر انرژی است. از دیگر فواید موز می توان به موارد زیر اشاره کرد:
کمک به حفظ مقدار قند خون
بهبود مشکلات مغزی و عصبی
کمک به کاهش فشار خون
حفاظت از ابتلا به بیماری های قلبی
همچنین میوه موز به هنگام رسیدن، تولید گازی به نام اتیلن می کند. در صورت مجاورت این گاز با سایر میوه ها، سبب رسیدن آنها می شود. برای جلوگیری از این فرآیند، موز را باید جدا از سایر میوه ها نگهداری کرد. در عین حال نیز از این خاصیت موز می توان برای رسانیدن میوه هایی که هنوز کال هستند، استفاده نمود.

روزانه چه مقدار موز مصرف کنیم؟

یک موز با اندازه متوسط، 11 درصد نیاز روزانه افراد بزرگسال به پتاسیم را تأمین می کند. یک موز در روز به بهبود مشکلات عصبی و فراموشی در سالمندان کمک نموده و از یبوست پیشگیری می کند. (البته شرط اصلی برای دستیابی به این خاصیت، مصرف مقدار کافی آب در روز می باشد.)

 

انتخاب و نگهداری موز:

انواع دارای قسمت های سبز در ابتدا و انتهای خود، هنوز به طور کامل نرسیده اند. موزهای کاملاً زرد، رسیده تر بوده و انواع دارای لکه های قهوه ای در حداکثر رسیدگی خود هستند.
برای کند نمودن رسیدن موز آن را در یخچال نگهداری کنید و برای تسریع رسیدن موز، آن را در یک پاکت کاغذی یا لای روزنامه در دمای اطاق نگه دارید.

 

خواص موز بر اساس طب سنتی:

در طب سنتی هند موز نارس را ایجادکننده یبوست می دانند. در واقع موز در صورتی که رسیده باشد، ملین است و در عین حال برای درمان اسهال ساده و اسهال خونی مفید است و بهبود زخم های روده را تسریع می کند.
میوه نارس و گل های پخته موز برای درمان بیماری قند مفید است. شیره گل های موز برای درمان اسهال خونی استفاده می شود و ساقه و ریشه آن برای رفع اختلالات خونی مفید است.
در چین بیشتر ریشه و شیره گیاه و میوه و گل آن مصرف درمانی دارد. در هندوچین از جوانه های انتهایی شاخه ها به مادران شیرده می دهند تا ترشح شیر آنها افزایش یابد. موز برای رفع ناراحتی های معده و اسهال های مزمن مفید است. در اندونزی از جوشانده میوه برای قطع خونریزی استفاده می شود. در آفریقا از جوشانده ریشه و پوست گیاه به صورت حمام گرم برای معالجه سرطان معده استفاده می گردد. در برزیل از برگ های جوان موز برای معالجه تومورها استفاده می شود. میوه موز برای درمان زخم های سرطانی مفید است.
در طب سنتی چین از موز برای نرم کردن روده ها و ریه ها و همچنین درمان یبوست و زخم های گوارشی استفاده می شده است.

 

خواص ویژه موز در سلامتی:

 

موز منبع سریع انرژی:

یک موز رسیده که دارای نقاط و لکه های قهوه ای است، دارای حدود 23 گرم قند و 2 گرم نشاسته است. قند آن به سرعت هضم شده و جذب دیواره روده کوچک گشته و بدین طریق وارد جریان خون می شود. بنابراین موز یک میان وعده عالی پس از انجام ورزش است، زیرا در این هنگام سوخت سریع قند در طی یک ساعت فعالیت مورد نیاز می باشد تا به عضلات امکان بازسازی ذخایر کربوهیدراتی شان (گلیکوژن) را دهد.
به دلیل جذب سریع قند موز، این میوه دارای شاخص گلیسمی بالایی است. موز رسیده برای بیماران دیابتی توصیه نمی شود. همچنین افرادی که تمایل به کنترل وزن دارند، نباید از موز رسیده استفاده کنند. موزهایی که به رنگ زرد هستند دارای شاخص گلیسمی متوسطی می باشند. (در شماره های قبلی با این شاخص آشنا شده اید، اما به عنوان یادآوری باید گفت که این شاخص نشان می دهد به ازای مقدار مشخصی از یک ماده غذایی مقدار قند خون چقدر بالا می رود و این شاخص نسبت به گلوکز که دارای شاخص گلیسمی 100 است سنجیده می شود.)

 

موز و دیابت:

موز نارس برای افرادی که می خواهند مقدار قند خون خود را ثابت نگه دارند، از قبیل بیماران دیابتی، مفید است. یک موزی که غالبا سبز بوده و نواحی زرد کمتری در پوست خود دارد، دارای 2 گرم قند و 23 گرم نشاسته است. نشاسته آن که تحت عنوان «نشاسته مقاوم» شناخته شده است، به خوبی در روده کوچک هضم نمی شود. این ماده از روده بزرگ عبور نموده و پس از تجزیه توسط باکتری های روده، وارد جریان خون شده و به عنوان منبع انرژی به کار می رود. این تجزیه آهسته مواد نشاسته ای در موز نارس منجر به افزایش تدریجی و آهسته مقدار قند خون می گردد.

 

موز و فراموشی در سالمندان:

کمبود پتاسیم سبب افسردگی و فراموشی می شود. افراد سالمند، از این نظر بسیار آسیب پذیر هستند، زیرا تمایل به مصرف میوه و سبزی های تازه در آنها کمتر است. موز رسیده که سرشار از پتاسیم می باشد، دارای قابلیت جویدن و هضم آسانی نیز می باشد. یک موز رسیده نیاز روزانه یک فرد بزرگسال به پتاسیم را به میزان 11 درصد تأمین می کند.

 

موز و بیماری فشار خون بالا:

به دلیل کم بودن مقدار سدیم و زیاد بودن مقدار پتاسیم موز، این میوه برای افراد دارای فشار خون بالا بسیار ایده آل است. پتاسیم موز به طرق مختلف به کاهش فشار خون کمک می کند. به این ترتیب که سبب تحریک بدن برای دفع نمک شده و همچنین سبب شل نمودن و انبساط رگ های خونی می شود و لذا قطر رگ ها زیاد شده و فشار جریان خون کاهش می یابد.

 

banana health benefits fa

 

موز و بیماری قلبی:

پتاسیم موز نه تنها از طریق کاهش فشار خون، بلکه به وسیله ممانعت از فعالیت رادیکال های آزاد مخرب و همچنین به وسیله پیشگیری از تشکیل لخته خون، به حفظ سلامتی قلب کمک می کند. دانشمندان هندی اخیرا کشف کرده اند که وجود موز نارس در خوراک موش های آزمایشگاهی مانع افزایش کلسترول بد خون (LDL) می شود. به علاوه موز سبب افزایش کلسترول خوب خون (HDL) می گردد. محققان این خاصیت را مدیون وجود مقدار زیادی الیاف گیاهی (فیبر) در موز نارس می دانند. به نظر می رسد که موزهای رسیده نیز به علت داشتن مقدار زیادی پکتین، کلسترول خون را کاهش می دهند. زیرا مقدار پکتین موجود در موز از سیب هم بیشتر است. لازم به ذکر است که پکتین نوعی فیبر محلول است که تأثیر آن در کاهش کلسترول خون به اثبات رسیده است.
نظر دانشمندان این است که در موز به طور مسلم یک عامل شفابخش نیرومندی وجود دارد که برای بهبود سلول های فرسوده زخم ها و همچنین جلوگیری از التهاب معده بسیار مفید است.
موز، سلول های پوششی سطحی معده را تقویت و مقاوم می کند و موجب می شود که سد مقاومی در برابر نفوذ عوامل زیان آور ایجاد گردد.
در مجموع می توان موز را از جمله میوه های بسیار مفید دانست و هرگز نبایستی از خواص شگفت انگیز آن غافل گردید.

 

تهیه شده در بخش تحقیق و توسعه بازار شرکت راه سبز آوان

 

 

جستارهای وابسته:

واردات موز

مشخصات موز آگرو

خواص موز خالدار در درمان بیماری سرماخوردگی

 

 

شرکت راه سبز آوان

پیشرو در تجارت سبز ایران

 

 

نیکی را بکار،

            روی هر زمین،

                         زیر هر آسمان ...

 

 

درباره ما

تمامی شواهد نشان می دهد که عصر حاضر، عصر تخصص، دانش و اطلاعات است و روز به روز نقش متخصصین بیش از پیش جلوه گر میگردد. شرکت راه سبز آوان با درک این مهم و 15 سال تجربه موفق و با دراختیار داشتن مجموعه کاملی از دانش، توان، تجربه و تخصص و بهرمندی از کارشناسان و نیروهای مجرب، ضمن ارائه طیف وسیعی از خدمات تخصصی بازرگانی درحوزه محصولات باغی و کشاورزی اقدام به واردات و صادرات این نوع محصولات در سطح بین اللملی می نماید. ادامه...

ورود به سایت